Schepen Steven Vervaet over Belgische PFAS-problematiek: ‘We hebben een probleem en dat moeten we oplossen’
1 februari 2024 om 12:34 Natuur en milieu Dossier ChemoursZWIJNDRECHT Niet alleen in Nederland worstelen ze met het probleem rondom PFAS, maar ook in het Belgische Zwijndrecht, nabij Antwerpen, weten ze daar alles van. Bij het bedrijf 3M werd van 1975 tot 2002 PFOA en PFOS uitgestoten en in België zijn er al schadevergoedingen toegekend aan mensen die stelselmatig te veel schadelijke stoffen binnen hebben gekregen. Dit keer aan het woord schepen (de Belgische variant van wethouder, MD) Steven Vervaet, namens de gemeente Zwijndrecht belast met het dossier.
door Marjanne Dijkstra
,,Een lange tijd hebben we gekeken naar hoe het er in Nederland werd omgegaan met het PFAS-probleem, maar nu zijn die rollen omgedraaid. Door de problematiek bij 3M hebben wij hier in België al meer ervaring opgedaan. Toch denk ik dat wij nog altijd van elkaar aan het leren zijn. Ik voel dat al die overheidsinstanties nu een tandje bijgestoken hebben. De Nederlandse professor Jacob de Boer heeft ook in België geholpen met verschillende bevolkingsonderzoeken en heeft een belangrijke stem in het proces. Het sentiment van de Belgen rondom deze grote PFAS-kwestie is ook verscheiden. Aan de ene kant heerst er grote verontwaardiging, maar er is ook veel onverschilligheid en alle gevoelens ertussen. Een professor in België zei heel mooi: ‘Zwijndrecht heeft een probleem, maar het is geen catastrofe.’ Dat is voor mij de leidraad: we hebben een probleem en dat gaan we oplossen. Dat probeer ik iedereen hier ook mee te geven. Dat er iets moest gebeuren is duidelijk, maar we moeten er sereen naar blijven kijken. We zijn als overheid altijd met 3M ‘on speaking terms’ gebleven, want uiteindelijk moest dit probleem worden opgelost.”
ZORGWEKKEND
Vervaet woonde zelf niet zijn hele leven in het gebied. ,,Ik ben hier dertien jaar geleden komen wonen, mijn vrouw is van hier. Onze kinderen zijn hier opgegroeid. Daar ben ik wel bezorgd om ja. Op het moment is hier ook een groot bloedonderzoek onder jongeren gaande, waar een van onze kinderen aan meedoet. Het is al duidelijk dat PFAS het lichaam belasten. Het kan de hormoonhuishouding aantasten, zorgen voor immuniteitsverstoring en gevolgen hebben voor de puberteitsontwikkeling. Zo kom je wel in de puberteit, maar die wordt vertraagd. Ik vind dat behoorlijk zorgwekkend en het is belangrijk dat er in kaart wordt gebracht welke waarden van PFAS er in het bloed zitten van onze jeugd.”
NO REGRET-MAATREGELEN
Net zoals er bijvoorbeeld rondom Chemours wordt afgeraden uit moestuinen te eten die binnen een kilometer ten noordoosten van het chemiebedrijf liggen en ook wordt afgeraden de eieren van hobbykippen te eten, zo zijn er ook in België maatregelen getroffen, vertelt Vervaet. ,,Wij hebben de ‘no regret-maatregelen’ in een straal van 5 tot 10 kilometer rondom 3M. Dat gaat dan om maatregelen op allerlei gebied. Sommige maatregelen zijn al eens verstrengd, andere zijn dan weer versoepeld en er zijn bijvoorbeeld ook adviezen voor zwangere vrouwen en kinderen.” De maatregelen die de Belgen hebben getroffen zijn dus adviezen aan de bevolking. Het gaat dan om gevarieerd eten en het niet eten van eieren van eigen kippen, maar er zijn ook aanbevelingen voor het gebruik van bepaalde pannen, cosmetica en binnen de perimeter van 5 kilometer rondom 3M moeten eigen eieren in de huisvuilzak worden gedaan voor destructie.
Met een PFAS-verbod lopen we een economisch risico. Dat is dan maar zo
EUROPEES VERBOD
Een Europees verbod vindt Vervaet spannend. ,,Het is wel nodig en een traag proces. De industrie weet al heel erg lang dat ze moet omschakelen, dus als het zover is, moet het zo geregeld kunnen zijn. Natuurlijk zijn er regio’s waar PFOS en PFOA nog mag, dus de industrie gaat zich dan verplaatsen. Met een verbod gaat Europa zichzelf dus een concurrentieel nadeel opleggen, maar dat is het economische risico wat we nu eenmaal moeten lopen.”
Meer weten? Lees dan ons complete Chemours-dossier met al het nieuws en de achtergronden.
