Echt Sliedrechts - PFAS-fruit

Zoals veel mensen misschien wel weten, woon ik niet in Sliedrecht, maar in Dordrecht. Toen wij vier jaar geleden ons oude huis daar verlieten, lieten we een druivenstruik, twee appelbomen, een bramenstruik en een blauwe bessenstruik achter. De bomen gaven afwisselend appels en een keer was de oogst veertig kilo. Het was een periode waarin ik misschien wel van PFAS had gehoord, maar dat was het dan ook.

Bij ons huidige huis hebben we een kleinere tuin, maar kwam wel weer de vraag op of we weer een appelboom wilden. Ik vind dat zelf ook leuk, grappig en mooi om te zien hoe het groeit en dat je uiteindelijk écht appels krijgt. Dus kwam die boom er gewoon, erg leuke tuinvulling. Superleuk om aan de kinderen te laten zien die groei van bomen en planten, al zijn pubers nou niet per se de meest aandachtige leerlingen. Hoewel, de oudste van 15 was vorige week haar kamer aan het opruimen en kwam naar beneden met - in haar woorden - “een nieuwe levensvorm”.

In de zomervakantie gingen we twee weken naar Italië. De hond verbleef bij zijn broer en mijn schoonmoeder, de katten en het konijn bleven thuis onder toezicht en zorg van mijn broer en schoonzus. “Pluk ook gerust wat bramen, het zijn er steeds zoveel”, zei ik. “Met wat extra PFAS?”, grapte mijn broer.

En zo ontspon zich bij ons thuis een discussie over het eten uit de tuin. Want wat doe je met die bramen, frambozen en appels uit de tuin? Inmiddels wonen we hemelsbreed op bijna zes kilometer afstand van Chemours, ruim buiten de straal van 1 kilometer waarin wordt afgeraden uit je eigen tuin te eten. Maar hoe zit dat dan buiten die straal en wat krijg ik verder nog aan dit soort stoffen binnen? Ik zat te denken hoe vaak ik vroeger wel niet in de plas bij de Merwelanden had gezwommen. Mijn man kwam met het meest krachtige argument: ,,Ik heb vroeger zand gegeten uit de zandbak op de Staart tegenover DuPont. Dus zal een braampje mijn niet de dood worden, gok ik.” Waarvan akte.

Toch bleef ik zelf met een bakje bramen en frambozen even twijfelen. Want je kunt natuurlijk zeggen dat één braam het verschil niet gaat maken. Maar ja, dat is precies het soort redenering waarmee je eindigt met drie appels, een handje bessen en een bord vol zelfgekweekte frambozen.

Uiteindelijk heb ik ze gewoon opgegeten. Ze waren heerlijk. En toch bleef er ergens in mijn achterhoofd dat stemmetje zitten dat zei: ja, maar weet je het eigenlijk wel zeker?

En eigenlijk is dat precies waarom ik het zo ingewikkeld vind. Ik heb die appelboom niet geplant om vervolgens met een meetrapport naast de eerste oogst te gaan staan. Ik vind het juist leuk dat je iets in de grond stopt en er een paar jaar later iets eetbaars aan hangt. Dat kinderen kunnen zien waar appels vandaan komen, in plaats van te denken dat ze in de supermarkt aan een boom groeien.

Dus voorlopig blijft de appelboom gewoon staan. Ik blijf er waarschijnlijk ook gewoon van eten. Al zal ik bij de eerste oogst misschien nét iets langer naar die appel kijken dan vroeger.

Marjanne Dijkstra