Raodiozendammeteur

As klaain jong vong `k de raodio `t mooiste, mor ok `t gehaaimzinnigste apperaot in `t hêêle huis. Een grôôte glanzende houte kast mè draaiknoppe en `n verlichte glaoze plaet mè streepies d’r op en `n groen ôôg wà somtijje ope en haalef dicht gong. Bij die streepies op die glaoze plaet stinge naome zôôas: Budaopest,Tanger, Perijs, Droitwich en Berlijn, teveul om op te noeme, mor ok Hilleversum I en Hilleversum II. Wat ’n wonderbaorlijke dôôs zô ’n raodio,`k hoorde stemme en meziek uit verre lande en steeje waer `k netuulijk niks van kon verstaon, aamel koeterwaols.

In die tijje (we praote over 1968) was t’r netuulijk nog gêên gemêêntewaaref of kringlôôp, grof vuil wier gewoon aan de straet gezet. Bankstelle, taofels, stoele, kaste en  soms ok `n raodio. Elleken dag struinde `k de straete af, op zoek naer ‘n raodio mor zôôas aal z’n daege, as ie `t nie nôôdig het zie je `t overaal en as ie `t wel nôôdig het is `t naareges te vinge.

Uitaaindelijk kree`k een ouwe ‘Sierrao’ raodio kedo van `n ome en tante. Ik maokte êêst de raodio ope aan d’n achterkant om te kiike wat ’r nou inzat. Een stuk of zeuve glaoze buisies die oranje-rôôd gloeide, en `n ding wat op `n aaiersnijjer leek en `n stuk of twêê metaole blokke en `n heleboel  draed. Naedà `k `t boek ‘Jongens-raodio’ uitgeleze had begreep `k dà dien aaiersnijjer `n draaicon- densaoter was en die blokke transfermaoters wazze en dà buize `n typenommer hebbe. M’n êêste zellefgebouwde raodio was `n simpele kristalontvanger mè mor 4 onderdêêle. Daerna kwam d’r `n êênpitter (raodio mè mor 1 buis of transister) `n twêêpitter en `n driepitter. Jaere laeter wou `k `n zender gaon bouwe en gebruike mor daer was `n pittige studie en `n exaome bij de toemaolige PTT voor nôôdig. Dà ‘s aamel goed gekomme en `k kreeg de callsign (roepletters) en de licensie van de PTT. 

D’r zijn `n hôôp misverstande over zendammeteurs, we draaie gêên meziek en mè 27 mc baksies het `t ok nie veul van doen. De hobby of kunst is aailijk dà je mè zô min mogelijk vermoge (Watts) `n verbinding over `n lange afstand maokt. Bij bepaolde weersomstandigheeje en luchtlaoge is `t  mogelijk om mè mor 5 Watt `n verbinding met Austraolië of Nieuw-Zêêland te maoke. Dà kan mè de Morsesleutel, punte en strepe saaine, of gewoon mè de micrefoon `n praotjie maoke. Omdat `t `n internasjenaole hobby is zijn d’r regels en wette. Praote over poletiek of godsdienst is streng verbôô-je en strafbaor. Mè de Korsemis en nieuwjaersdag gons`t in d’n ether. Op de korte gollef ammeteur bande wense zendammeteurs mekaor vrede op aerde en `n gelukkig nieuwejaer. Deur `t tijdverschil ken dà wel `n dag of 3 dure.

In `n boeksie van de zendammeteur verêêniging uit 2005 tel ik 25 zendammeteurs in Slierecht.

Mandemaokertie